کشف گورستان عصر آهن و اشکانی در چالوس
حسین نعمتی در نشست تخصصی نویافتههای محوطه تاریخی چاسر الیت که با حضور جمعی از پژوهشگران، کارشناسان و علاقهمندان حوزه میراثفرهنگی در سالن اجتماعات ادارهکل میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی مازندران برگزار شد، اظهار داشت: محوطه تاریخی چاسر الیت، مشتمل بر سه بخش چاسر، خرچران و گردکوک یکی از کانونهای مهم استقراری غرب مازندران بهشمار میرود، که در سال ۱۳۹۸ در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده و شواهد متعددی از تداوم زیست انسانی از دوره آهن، اشکانی و ساسانی تا دوره اسلامی و صفوی در آن شناسایی شده است.
وی با تاکید بر ویژگیهای اقلیمی و جغرافیایی منطقه افزود: با توجه به شرایط طبیعی و ارتفاعات پیرامونی، فرضیه سکونتهای فصلی، کوچنشینی و استقرارهای موقت در این محوطه تاریخی، از منظر مطالعات انسانشناسی و باستانشناسی فرهنگی، بسیار قابل توجه و قابل دفاع است.
سرپرست هیات کاوش چاسر الیت، با تشریح روند مطالعات میدانی این پروژه گفت: فصل نخست کاوشها با هدف تعیین عرصه و حریم محوطه انجام شد و در فصل دوم که در سال ۱۴۰۳ با مشارکت پنج کارشناس ارشد باستانشناسی و پنج دانشجوی دانشگاه باستانشناسی چالوس اجرا شد، عملیات گمانهزنی در نقاط مختلف تپه تاریخی در دستور کار قرار گرفت.
نعمتی ادامه داد: نتایج این گمانهزنیها به شناسایی بقایای معماری مسکونی با بهرهگیری از مصالح بومی نظیر چوب، سنگ لاشه و سنگهای رودخانهای منجر شد که بیانگر سازگاری هوشمندانه ساکنان منطقه با بستر طبیعی و محیط پیرامونی است.
وی مهمترین دستاورد فصل دوم کاوشها را کشف گورستانی متعلق به عصر آهن و دوره اشکانی دانست و تصریح کرد: در این گورستان مجموعهای قابل توجه از ابزارهای جنگی شامل تیغه سرنیزه، شمشیر، دشنه و زوبین کشف شد که میتواند اطلاعات ارزشمندی درباره ساختارهای نظامی، آیینهای تدفینی و مناسبات اجتماعی جوامع ساکن منطقه در ادوار تاریخی ارائه کند.
سرپرست هیات کاوش چاسر الیت همچنین از کشف مجموعهای متنوع از زیورآلات تاریخی خبر داد و گفت: دستبند، گردنبند، مهرههای تزئینی لباس، گوشواره، سنجاق سر و انگشترهایی از جنس برنز، آهن و نقره از جمله اشیای بهدستآمده از این محوطه است که از منظر مطالعات فرهنگی، هنری و فناوری ساخت فلزات، دارای اهمیت ویژهای هستند.
نعمتی با اشاره به برخی یافتههای منحصربهفرد این محوطه افزود: کشف مهری نفیس از جنس شبق با نقش بز کوهی، ابزارهای مرتبط با ریسندگی و بهویژه ریتونی کمنظیر از دوره اشکانی با نقش اسب، از شاخصترین آثار مکشوفه این فصل محسوب میشود؛ آثاری که به احتمال فراوان کارکردهای آیینی و تشریفاتی داشتهاند و میتوانند در بازخوانی نظامهای نمادین و باورهای فرهنگی جوامع باستانی منطقه نقش تعیینکنندهای ایفا کنند.
وی همچنین از کشف تعدادی ظروف سالم تاریخی در این محوطه خبر داد و اظهار کرد: سلامت و تنوع این آثار، ظرفیت مطالعات تطبیقی ارزشمندی را در حوزه باستانشناسی شمال ایران فراهم میکند.
سرپرست هیات کاوش چاسر الیت در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به محدودیتهای مالی پروژه گفت: با وجود پیشبینی اعتبار ۸۰ میلیون تومانی برای فصل هفتم کاوش، تاکنون فقط ۵۴ میلیون تومان به هیات کاوش پرداخت شده که این مسئله روند مطالعات میدانی را با دشواریهایی مواجه کرده است.
نعمتی تبدیل محوطه تاریخی چاسر الیت به سایتموزه یا موزه منطقهای را از اهداف کلان این پروژه برشمرد و تأکید کرد: با تکمیل فرآیند تعیین عرصه و حریم و همچنین تأمین اعتبارات لازم از سوی فرمانداری و وزارت میراثفرهنگی، زمینه برای اجرای کاوشهای گستردهتر و معرفی شایسته این ظرفیت ارزشمند تاریخی به مردم غرب مازندران، بهویژه جامعه محلی مرزنآباد، فراهم خواهد شد.
انتهای پیام/
منبع
